5 marca, o godz. 9:00, w Wielkiej Hali Ludowej w Pekinie, rozpoczęła się czwarta sesja Ogólnochińskiego Zgromadzenia Przedstawicieli Ludowych (OZPL) XIV kadencji.
W spotkaniu otwierającym wzięli udział Xi Jinping, Li Qiang, Wang Huning, Cai Qi, Ding Xuexiang, Li Xi, Han Zheng oraz inni przywódcy partii i państwa.
W 2025 roku Chiny zakończyły realizację 14. planu pięcioletniego (2021-2025), był to zarazem ważny moment przejścia do nowego etapu rozwoju. W ciągu minionych pięciu lat Chiny, mimo złożonego otoczenia międzynarodowego oraz głębokich przemian w gospodarce krajowej, utrzymały stabilny rozwój społeczno-gospodarczy i wykazały znaczną odporność. Wraz z pomyślnym zakończeniem 14. planu pięcioletniego Chiny wchodzą w nową fazę rozwoju, rozpoczynając realizację 15. planu pięcioletniego (2026-2030), którego celem jest dalsze promowanie wysokiej jakości wzrostu i konsekwentne urzeczywistnianie chińskiej drogi modernizacji – podkreślił 5 marca premier Chin Li Qiang na otwarciu IV sesji Ogólnochińskiego Zgromadzenia Przedstawicieli Ludowych (OZPL) XIV kadencji.
Li Qiang przedstawiając sprawozdanie z pracy rządu oświadczył, że rok 2025 był wyjątkowy. Z sukcesem odbyło się IV plenum Komitetu Centralnego Komunistycznej Partii Chin XX kadencji, które nakreśliło ambitny plan rozwoju kraju na kolejne pięć lat. Uroczyście obchodzono 80. rocznicę zwycięstwa w chińskiej Ludowej Wojnie Oporu przeciwko Japońskiej Agresji oraz w II wojnie światowej, a także ustanowiono Dzień Upamiętnienia Powrotu Tajwanu do Chin. Wydarzenia te wzmocniły ducha narodowego, rozbudziły patriotyzm i zmobilizowały społeczeństwo do dalszego wysiłku.
W obliczu złożonych zmian w kraju i na świecie kierownictwo z Xi Jinpingiem na czele poprowadziło naród do przezwyciężenia trudności i konsekwentnej realizacji nowej koncepcji rozwoju. Dzięki temu główne cele społeczno-gospodarcze zostały osiągnięte, 14. plan pięcioletni zakończył się pomyślnie, a proces chińskiej modernizacji poczynił kolejny znaczący krok naprzód.
Stabilny wzrost i silna odporność gospodarki
W 2025 r. gospodarka Chin utrzymała stabilny rozwój. PKB wzrósł o 5%, osiągając wartość 140,19 bln juanów (około 19,63 bln dolarów). Na rynku pracy utrzymała się stabilność – powstało 12,67 mln nowych miejsc pracy w miastach, a średnia stopa bezrobocia wyniosła 5,2%. Handel zagraniczny rozwijał się dynamicznie, eksport ulegał dalszej dywersyfikacji, a bilans płatniczy pozostał zasadniczo zrównoważony.
Odnotowano także postęp w obszarze dobrobytu społecznego. Dochody mieszkańców rosły w tempie zbliżonym do wzrostu gospodarczego. Programy społeczne objęły m.in. wprowadzenie roku bezpłatnej edukacji przedszkolnej dla około 14 mln dzieci oraz systemu dopłat do wychowania ponad 30 mln niemowląt i małych dzieci. Produkcja zboża osiągnęła poziom ok. 715 mln ton.
Innowacje i nowe siły rozwoju
Miniony rok przyniósł także dynamiczny rozwój nowych technologii i sektorów przyszłości. Postęp odnotowano w takich dziedzinach jak sztuczna inteligencja, biotechnologia, robotyka czy technologie kwantowe. Rozwijały się również krajowe projekty kosmiczne – m.in. misja Tianwen‑2 – oraz system nawigacji satelitarnej BeiDou.
W przemyśle wysokich technologii wartość dodana wzrosła o 9,4%, a w sektorze produkcji wyposażenia o 9,2%. Produkcja robotów przemysłowych zwiększyła się o 28%, a układów scalonych o 10,9%. W 2025 r. roczna produkcja pojazdów elektrycznych przekroczyła 16 mln sztuk, natomiast liczba punktów ładowania przekroczyła 20 mln.
Reformy, otwartość i rozwój regionalny
Rząd kontynuował reformy strukturalne oraz pogłębianie otwarcia gospodarczego. Wprowadzono nowe regulacje dotyczące jednolitego rynku krajowego, rozszerzono politykę ruchu bezwizowego oraz przyjęto plan stabilizacji inwestycji zagranicznych. Liczba nowo powstałych przedsiębiorstw z kapitałem zagranicznym wzrosła o 19,1%.
Równolegle rozwijano inicjatywy międzynarodowe, w tym współpracę w ramach Inicjatywy Pasa i Szlaku, a także pogłębiano współpracę regionalną i globalną.
Nowy etap: główne kierunki 15. planu pięcioletniego
Okres 15. planu pięcioletniego (2026-2030) stanowi kluczowy etap na drodze do realizacji celu, jakim jest zasadnicze osiągnięcie socjalistycznej modernizacji do roku 2035. Projekt planu zakłada wyznaczenie 20 głównych wskaźników rozwoju obejmujących takie obszary jak gospodarka, innowacje technologiczne, dobrobyt społeczny, transformacja ekologiczna oraz bezpieczeństwo rozwoju.
W sferze gospodarczej Chiny będą dążyć do utrzymania wzrostu gospodarczego w rozsądnym przedziale, jednocześnie poprawiając jakość i efektywność rozwoju. Plan zakłada, że do 2035 roku dochód narodowy na mieszkańca ma się podwoić w porównaniu do poziomu z roku 2020, zbliżając kraj do poziomu średnio rozwiniętych państw. Jednocześnie kluczową rolę odgrywać będzie dalsze pogłębianie wysokiej jakości rozwoju poprzez postęp technologiczny, modernizację przemysłu i reformy instytucjonalne.
Innowacje technologiczne pozostaną głównym motorem rozwoju. Plan przewiduje, że nakłady na badania i rozwój będą rosły średnio o ponad 7 procent rocznie. Szczególny nacisk zostanie położony na rozwój badań podstawowych oraz przełomowych technologii w takich dziedzinach jak sztuczna inteligencja, technologie kwantowe, biotechnologia czy nowe materiały. Do końca okresu „15. pięciolatki” wartość dodana sektora cyfrowej gospodarki ma przekroczyć 12,5 procent produktu krajowego brutto.
Budowa nowoczesnego systemu przemysłowego
W nadchodzących latach Chiny będą przyspieszać budowę nowoczesnego systemu przemysłowego, którego fundamentem będzie zaawansowany przemysł wytwórczy. Kluczowym elementem tego systemu będzie rozwój nowej jakości sił wytwórczych oraz zwiększenie odporności i bezpieczeństwa łańcuchów dostaw.
W sektorze produkcyjnym plan zakłada dalszą cyfryzację i inteligentną transformację przemysłu. Technologie takie jak sztuczna inteligencja czy internet przemysłowy mają odegrać istotną rolę w modernizacji tradycyjnych branż. Jednocześnie strategiczne sektory – takie jak produkcja pojazdów elektrycznych, zaawansowana produkcja sprzętu, półprzewodników, energetyka odnawialna oraz nowe materiały – staną się ważnymi filarami wzrostu gospodarczego.
Plan przewiduje także rozwój tzw. przemysłów przyszłości, obejmujących m.in. technologie kwantowe, komercyjny sektor kosmiczny, badania oceaniczne oraz technologie polarne. Rozwój tych dziedzin ma umożliwić Chinom zajęcie bardziej konkurencyjnej pozycji w globalnym wyścigu technologicznym.
Wzmocnienie rynku wewnętrznego i potencjału ogromnej gospodarki
W obliczu rosnącej niepewności w gospodarce światowej Chiny zamierzają w większym stopniu wykorzystać potencjał własnego rynku wewnętrznego. Rozszerzenie popytu krajowego oraz wzmocnienie tzw. wewnętrznej cyrkulacji gospodarczej stanie się jednym z filarów strategii rozwojowej.
Rząd planuje zwiększenie dochodów mieszkańców oraz poprawę systemu zabezpieczeń społecznych, co ma przyczynić się do wzrostu konsumpcji. Jednocześnie przewidywane jest zwiększenie inwestycji w infrastrukturę, nowoczesne systemy energetyczne oraz infrastrukturę cyfrową.
Istotnym elementem reform będzie dalsza budowa jednolitego rynku krajowego. Poprzez eliminowanie barier regionalnych i usprawnienie przepływu kapitału, technologii, danych i siły roboczej, Chiny zamierzają zwiększyć efektywność alokacji zasobów i pobudzić dynamikę gospodarki.
Wspólny dobrobyt i poprawa jakości życia
Jednym z kluczowych elementów chińskiej modernizacji jest dążenie do wspólnego dobrobytu społeczeństwa. W nadchodzących latach państwo będzie rozwijać system zabezpieczenia społecznego i usług publicznych, tak aby korzyści wynikające z rozwoju były bardziej równomiernie dystrybuowane.
W polityce demograficznej planowane jest tworzenie bardziej przyjaznego środowiska dla rodzin oraz rozwój systemów wsparcia dla rodziców i dzieci. W dziedzinie edukacji kontynuowana będzie budowa „silnego państwa edukacyjnego”, a średnia liczba lat nauki wśród ludności w wieku produkcyjnym ma wzrosnąć do około 11,7 roku.
W sektorze ochrony zdrowia rozwijana będzie strategia „Zdrowe Chiny”. Plan zakłada poprawę jakości usług medycznych oraz zwiększenie zdolności reagowania systemu zdrowotnego. Przeciętna długość życia mieszkańców ma wzrosnąć do około 80 lat.
Starzenie się społeczeństwa stanowi kolejne wyzwanie. Dlatego plan przewiduje zwiększenie udziału łóżek opiekuńczych w instytucjach opieki nad osobami starszymi do 73 procent oraz rozwój systemu długoterminowej opieki.
Zielona transformacja i budowa „pięknych Chin”
Ekologiczny rozwój stanie się jednym z głównych kierunków przyszłej polityki gospodarczej. W okresie „15. pięciolatki” Chiny będą kontynuować działania na rzecz ograniczenia emisji i transformacji energetycznej.
Plan zakłada zmniejszenie emisji dwutlenku węgla na jednostkę PKB o około 17 procent w ciągu pięciu lat. Jednocześnie rozwijane będą odnawialne źródła energii, w tym energetyka wiatrowa, słoneczna oraz nowe technologie magazynowania energii.
W zakresie ochrony środowiska kontynuowane będą działania na rzecz poprawy jakości powietrza, wody i gleby, a także ochrona bioróżnorodności oraz zasobów naturalnych. Poprzez rozwój zielonej gospodarki Chiny zamierzają osiągnąć bardziej zrównoważony model wzrostu.
Równowaga między rozwojem a bezpieczeństwem
Nowy etap rozwoju wymaga również większego nacisku na bezpieczeństwo gospodarcze i społeczne. Plan zakłada wzmocnienie bezpieczeństwa w takich obszarach jak żywność, energia, finanse oraz kluczowe zasoby strategiczne.
Produkcja zbóż ma osiągnąć poziom ok. 725 mln ton, co ma zagwarantować stabilność krajowego systemu żywnościowego. Jednocześnie zdolności produkcji energii mają wzrosnąć do około 5,8 mld ton ekwiwalentu węgla standardowego.
Istotne będzie także ograniczanie ryzyka finansowego oraz stabilizacja rynku nieruchomości. W tym celu planowane są dalsze reformy systemu finansowego oraz działania na rzecz ograniczenia zadłużenia lokalnych władz.
Wielkie projekty jako fundament rozwoju
Aby zrealizować wyznaczone cele, plan przewiduje realizację 109 kluczowych projektów infrastrukturalnych i rozwojowych. Obejmą one sześć głównych obszarów: innowacje technologiczne, infrastrukturę transportową, rozwój regionalny, poprawę usług społecznych, transformację ekologiczną oraz bezpieczeństwo narodowe.
Wśród najważniejszych przedsięwzięć znajdują się projekty dotyczące rozwoju infrastruktury cyfrowej, nowoczesnych systemów energetycznych oraz krajowej sieci transportowej. Równolegle realizowane będą projekty w sektorach edukacji, opieki zdrowotnej i systemów opieki społecznej.
Perspektywa roku 2035
15. plan pięcioletni stanowi istotny etap na drodze do realizacji długoterminowej wizji rozwoju Chin do roku 2035. Poprzez rozwój innowacji technologicznych, zwiększanie popytu krajowego, poprawę jakości życia społeczeństwa oraz przyspieszenie transformacji ekologicznej, Chiny stopniowo budują bardziej stabilny, zrównoważony i nowoczesny model rozwoju.
W obliczu głębokich zmian w gospodarce światowej kraj stoi zarówno przed wyzwaniami, jak i przed nowymi możliwościami. Dzięki ogromnemu rynkowi wewnętrznemu, kompleksowemu systemowi przemysłowemu oraz rosnącym zdolnościom innowacyjnym długoterminowe perspektywy rozwoju Chin pozostają stabilne.
W nadchodzących latach Chiny zamierzają kontynuować otwartą współpracę międzynarodową, jednocześnie wzmacniając własne fundamenty rozwojowe. Wraz z postępem chińskiej modernizacji Chiny będą w większym stopniu przyczyniać się do wzrostu gospodarczego na świecie i rozwoju globalnego.
Cele rozwoju na rok 2026
Konkretne cele wyznaczone na rok 2026 to:
- wzrost gospodarczy na poziomie 4,5%–5%, przy czym w praktyce dążyć będzie się do lepszych wyników;
- wskaźnik bezrobocia w miastach na poziomie około 5,5%;
- ponad 12 milionów nowych miejsc pracy w miastach;
- wzrost cen konsumpcyjnych na poziomie około 2%;
- wzrost dochodów mieszkańców będzie podążał za wzrostem gospodarczym;
- bilans międzynarodowy w zasadzie zrównoważony;
- produkcja zbóż na poziomie około 700 mln ton;
- emisja dwutlenku węgla na jednostkę produktu krajowego brutto zmniejszona o około 3,8%.
